Metan
Metan
Ogólne informacje
Nomenklatura systematyczna (IUPAC):
metan
Inne nazwy
gaz błotny
spirytus kopalniany
Wzór sumaryczny
CH4
SMILES
C
Masa molowa
16,0425 g/mol
Wygląd
bezbarwny i bezzapachowy gaz
Identyfikacja
Numer CAS
74-82-8
Właściwości
Gęstość i kondycja skupienia
0,000717 g/cm3 (20°C); gaz
Rozpuszczalność w wodzie
3,5 mg/100 cm3 (17°C)
Temperatura topnienia
-182,5 °C (90,65 K)
Temperatura wrzenia
-161,6 °C (111,55 K)
Temperatura krytyczna
-82,6 °C (190,55 K)
Budowa
Typ hybrydyzacji i VSEPR
sp3 - tetraedr
Moment dipolowy
0 D
Niebezpieczeństwa
Klasyfikacja UE
Treść oznaczeń:
F+ - nadzwyczajnie łatwopalny
NFPA 704
4
1
0
Temperatura zapłonu
-188 °C (85,15 K)
Temperatura samozapłonu
537 °C (810,15 K)
Zwroty ryzyka
R12
Zwroty bezpieczeństwa
S2, S9, S16, S33
Numer RTECS
PA1490000
Podobne związki
Pochodne alkanowe
trifluorometan
chloroform
jodoform
Podobne związki
etan
propan
silan
Jeżeli nie podano w inny sposób, dane dotyczą
warunków standardowych (25°C, 1000 hPa)
Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Metan
Metan (CH4), modny oraz w charakterze trunek błotny i trunek kopalniany to najprostszy węglowodór intensywny (alkan). W temperaturze pokojowej jest bezwonnym i bezbarwnym gazem.
Metan powstaje w przyrodzie w wyniku beztlenowego rozkładu endemit roślinnych (np. na bagnach). Stanowi także główny detal gazu ziemnego. Jest praktyczny jak procenty opałowy i substancja do syntezy wielu innych związków organicznych.
Cząsteczka metanu ma forma tetraedru (czworościanu foremnego). Atom węgla wykazuje hybrydyzację sp3. Powstałe orbitale tworzą wiązania z czterema atomami wodoru. Wszystkie te wiązania są równocenne (kąty pośrodku wiązaniami wynoszą 109°28‘) i niezmiernie chwiejnie spolaryzowane, co w połączeniu z brakiem wolnych par elektronowych jest powodem względnej trwałości chemicznej tego związku. Przypuszczalnie on pomagać właśnie w typowych na rzecz alkanów reakcjach (np: spalanie).
Do celów laboratoryjnych metan jest dozwolone przyjąć w wyniku prażenia octanu sodu z wodorotlenkiem sodu:
CH3COONa + NaOH → CH4 + Na2CO3
Inną metodą jest hydroliza węgliku glinu:
Al4C3 +12H2O → 3CH4 + 4Al(OH)3
Właściwości metanu:
- temperatura krytyczna -82,6°C poniżej ciśnieniem 4.6 MPa (45 atm)
- ciśnienie krytyczne 46,3 bar
- wartość opałowa 11 954 kcal/kg = 50,05 MJ/kg
- ciepło spalania 13 264 kcal/kg = 55,53 MJ/kg
Mieszanina metanu z powietrzem w stosunku objętościowym 1:10 ma własności wybuchowe (preparat piorunująca). Generowanie się tej mieszaniny w kopalniach węgla kamiennego bywa częstą przyczyną groźnych w skutkach eksplozji.
Metan jest gazem cieplarnianym, którego napięcie cieplarniany jest 21 rózgi przekraczający aniżeli dwutlenku węgla, a średnia kompozycja w atmosferze wynosi 1,7 ppm (w ciągu minionych dwustu lat wzrosła powyżej dwukrotnie).
Zastosowanie metanu:
- jako olej napędowy do silników
- jako materiał do otrzymywania tworzyw sztucznych
- w przemyśle energetycznym
Reakcje charakterystyczne na rzecz metanu (na rzecz alkanów):
- spalanie
- nitrowanie
- halogenowanie
- piroliza
- dehydratacja
- alkilowanie alkenów
Zobacz też
- Ziemia-śnieżka
- tetrachlorometan
- chloroform
- biogaz
- gaz ziemny
- klatrat metanu
metan (CH4) • etan (C2H6) • propan (C3H8) • butan (C4H10) • pentan (C5H12) • heksan (C6H14) • heptan (C7H16) • oktan (C8H18) • nonan (C9H20) • dekan (C10H22) • undekan (C11H24) • dodekan (C12H26) • tridekan (C13H28) • tetradekan (C14H30) • pentadekan (C15H32) • heksadekan (C16H34) • heptadekan (C17H36) • oktadekan (C18H38) • nonadekan (C19H40) • eikozan (C20H42) • heneikozan (C21H44) • dokozan (C22H46) • trikozan (C23H48) • tetrakozan (C24H50) • pentakozan (C25H52) • heksakozan (C26H54) • heptakozan (C27H56) • oktakozan (C28H58) • nonakozan (C29H60) • triakontan (C30H62) • hentriakontan (C31H64) • dotriakontan (C32H66) • tritriakontan (C33H68) • tetratriakontan (C34H70) • pentatriakontan (C35H72) • heksatriakontan (C36H74) • heptatriakontan (C37H76) • oktatriakontan (C38H78) • nonatriakontan (C39H80) • tetrakontan (C40H82)
Ogrzewanie powinno zajmowac pierwsze miejsce w fazie projektowania domu.Jezeli budujemy sobie nowy dom powinnismy pomyslec o tym w jaki sposob chcemy ten dom ogrzac.Jezeli chcemy aby szpecily nam wyglad naszego nowego mieszkania jakies grzejniki wowczas nie ma co kombinowac i zainstalowac normalna forme ogrzewania.Jesli jednak dbany o to aby poza cieplem w naszym domu bylo bardzo milo, przyjemnie i nic nam nie szpecilo jego wygladu nalezy zainstalowac ogrzewanie podłogowe. Normalne formy ogrzewania wyposazone sa w roznego rodzaju rury czy tez kaloryfery ktore to nie wygladaja zbyt ladnie w naszym mieszkaniu.Ogrzewanie podłogowe jak sama nazwa wskazuje montuje sie pod podloga wykorzystujac do tego celu maty i przewody grzejne.Taka forma instalacji przynosi niezwykle efekty w postaci dobrze rozkladajacego sie ciepla w calym pomieszczeniu.Jezeli zatem poza cieplem bardzo lubimy przyjemny wyglad powinnismy zaopatrzyc sie w instalacje ogrzewania elektrycznego podłogowego.Naprawdę warto o tym rozwiązaniu pomyśleć.